معرفی انواع کلید اتوماتیک و انواع کلید های اتوماتیک فشار ضعیف

تقش مهمی در اتوماسیون صنعتی و همچنین سیستم های الکتریکی، کلید های اتوماتیک دارند و   از سیم و کابل و تاسیسات روشنایی محافظت می کند. شما باید با انواع کلید اتوماتیک آشنا باشید تا بتوانید بهترین انتخاب را در زمان خرید و استفاده ، برحسب نیاز خود  داشته باشید. پس در ادامه با ما همراه باشید تا با این موضوع بیشتر آشنا شوید.

کلید اتوماتیک چیست؟

در مقالات قبل در ارتباط با کلید اتوماتیک چیست صحبت کردیم. این کلید ها در مدار های الکتریکی وسیله ای برای سوئیچ زدن می باشند که استفاده از آن از اجزا در مقابل آسیب ها و صدمات ناشی از اضافه بار، اضافه جریان و اتصال کوتاه محافظت می کند. این کلید ها اصولا برای کنترل دو پارامتر حرارنی و مغناطیسی قابل تنظیم می باشند. برخلاف فیوز ها در صورت قطع مدار، امکان استفاده مجدد داردند.

این امکان را کلید های اتوماتیک به کاربران می دهند تا برای استفاده در رنج های متفاوت کلید را تنظیم کنند و قدرت قطع این کلید ها با هر رنجی، بالای 25 کیلو آمپر می باشد که در بعضی از موارد به رنج 1600 امپر نیز می رسد.

انواع کلید اتوماتیک

کلید های اتوماتیک انواع مختلفی دارند که هر کدام از این کلید ها با دیگری متفاوت است و دارای کارایی مخصوص و رنج جریان متفاوت می باشد. انواع کلید اتوماتیک عبارتند از:

1. کلیدهای مینیاتوری
2. کلیدهای اتوماتیک کمپکت و غیرقابل تنظیم
3. کلیدهای هوایی
4. کلید محافظ جان
5. کلید محافظ موتور
6. سکسیونر
7. دژنکتور

1. کلید اتوماتیک کمپکت MCCB

یکی از انواع کلید اتوماتیک، کلید اتوماتیک هیوندای از نوع کمپت، است که به صورت تخصصی و حرفه وظیفه وصل یا قطع کردن مدار الکتریکی را دارد. این نوع از کلید ها از 16 آمپر تا 1600 آمپر رنج جریان دارند که فریم آن ها با افزایش جریان نامی بزرگ تر می شود. اغلب کلید های اتوماتیک کمپت در تیپ های متفاوت YM، LM و YS تولید می شوند.

کلید اتوماتیک کمپکت یا MCCB که مخفف Molded Case Circuit Breakers می باشد که وظیفه وصل و یا قطع کردن مدار الکتریکی و همچنین در صورت بروز حادثه، محافظت کردن از سیستم را بر عهده دارد. این کلید ها بین 25 الی 1600 آمپر بازه جریانی دارند و اصولا در سیستم های الکتریکی صنعتی نیز از آن استفاده می کنند.

این کلید قابلیت آن را دارد که در بار های اضافی که از پیش تعیین شده است، مدار را بدون آسیب رسیدن به کلید، قطع کند و همچنین با استفاده از رله های میکرولوجیک توانایی تامین حفاظت موتوری، حفاظت اتصال زمین و حفاظت موتوری را دارد. ویژگی کلید اتوماتیک کمپکت به شرح زیر می باشد:

• حداکثر ولتاژ: 690 ولت
• رنج جریان: 16 الی 1600 آمپر
• قابلیت به‌ کارگیری رله های الکترونیکی
• یک و دو و سه و چهار پل
• عایق بسیار قوی

2.کلید اتوماتیک هوایی ACB

کلید هوایی هیوندای یا ACB، برای کنترل وصل و قطع کردن جریان الکتریکی، از هوای فشرده استفاده می کند. این کلید ها در محیط هایی مانند ماشین‌آلات صنعتی و خط تولید کارخانه جات که نیاز به قدرت قطع زیاد و عملکرد سریع دارند، مناسب هستند.

کلید هوایی  یا ACB (Air Circuit Breaker) از هوای فشرده برای کنترل و قطع و وصل کردن جریان الکتریکی استفاده می‌کند. این کلیدها برای محیط‌هایی که نیاز به عملکرد سریع و قدرت قطع زیاد دارند، مانند خط تولید کارخانه جات و ماشین‌آلات صنعتی مناسب هستند. از کلید های اتوماتیک فشار ضعیف این کلید ها می باشند. قطع به صورت اتوماتیک جریان در آمپراژ بالا از وظایف اصلی این کلید است.

این کلید ها بین ۶۳۰ آمپر تا ۶۳۰۰ آمپر رنج جریان را پشتیبانی می کنند. دو برابر کلید های اتوماتیک کمپت، عمر مفید این کلید ها می باشد. کلید های هوایی از قابلیت رله هایی که جاسازی شده  در داخل کلید (Built-in) است می باشند. این رله ها دارای خاصیت Time Delay یا تاخیری دارند.

3.کلید اتوماتیک مینیاتوری MCB

کلید مینیاتوری یا MCB که مخفف Miniature Circuit Breaker است، یکی از رایج ترین و اصلی ترین قطعات در تجهیزات برق صنعتی است. یک نوع وسیله حفاظت الکتریکی است که  به منظور حفاظت کردن از تجهیزات در مقابل آسیب ناشی از جریان بیش از اندازه مورد استفاده قرار می گیرد. این کلید ها، اضافه بار ناشی از برق در کابل و سیم و یا مدار را قطع می کنند تا جلوگیری کنند از آسیبی که به قطعات الکترونیکی ممکن است وارد شود و همچنین این کلید هیا از خطراتی همانند آتش سوزی جلوگیری می کنند.

اصولا در اندازه های کوچک کلید مینیاتوری هیوندای ساخته می شوندو و معمولا در دستگاه های الکتریکی مانند تجهیزات الکتریک کوچک و لامپ ها استفاده می شوند. یکی از ویژگی های این کلید ها، اندازه کوچک و نصب آسان آن می باشد.

انواع مختلفی کلید مینیاتوری دارد که یکی از پر کابرد ترین آن ها تیپ B و C است که به موتوری و روشنایی معروف است. در محیط های صنعتی و تجاری برای محافظت از تجهیزات از کلید نوع C (کندکار) استفاده می شود. برای کاربرد های تجاری و مسکونی، در جهت محافظت از پریز و مدار های روشنایی، از کلید مینیاتوری نوع B(تندکار) استفاده می کنند.

4.کلید اتوماتیک محافظ جان RCCB

در مقالات گذشته در ارتباط با این موصوع که کلید محافظ جان چیست صحبت کردیم. این کلید های نوعی دیگر از انواع کلید اتوماتیک می باشند. این کلید از جان افراد در مقابل خطراتی مانند نشتی جریان و برق گرفتگی محافظت می کند. بر اساس حساسیتی که کلید های محافظ جان از خود نشان می دهند به دو دسته اصلی صنعتی و خانگی تقسیم می شوند.

مقایسه جریان ورودی با جریان خروجی، اساس کار کلید های محافظ ال اس می باشد که با استفاده از این روش از جان افراد در برابر خطرات محافظت می کنند. البته که این کلید علاوه بر محافظت کردن از افراد در مقابل تماس غیر مستقیم و مستقیم برق، با جلوگیری از نشتی جریان، از تجهیزات صنعتی و دستگاه ها محافظت می کند.

حفاظت از افراد در مقابل جریان باقی مانده در مدار، یکی از مهم ترین مزیت های کلید محافظ جان هست. این جریان باعث شوک به واسطه برق گرفتگی و در نهایت مرگ می شود. برای جلوگیری از بروز رویداد های خطرناکی که ناشی از زمین لرزه است، از این کلید استفاده می کنند.

5.کلید اتوماتیک محافظ موتور MPCB

کلید های محافظ موتور یا کلید حرارتی(MPCB، از دستگاه های حفاظت الکتریکی می باشند که در برابر خطراتی مانند افزایش دما، افزایش جریان و وقوع حوادث الکتریکی از موتور ها محافظت می کنند. جریان الکتریکی به صورت اتوماتیک توسط کلید های حرارتی هیوندای قطع می شود تا از آسیب یا خرابی به موتور ها جلوگیری شود. اصولا در صنایع صنعتی و در خط تولید کارخانه نصب می شود تا تضمینی برای حفاظت و ایمنی از موتور ها باشد.

کنترل جریان شدید موتور در زمان راه اندازی، کنترل زمان شروع و توقف، کنترل چرخش موتور و جلوگیری از تک فاز شدن و افت ولتاژ موتور، از وظایف اصلی کلید حرارتی ال اس می باشد.

6.سکسیونر

برای تنظیم و همانگی ترتیب خاموش و روشن دستگاه های الکتریی، از سکسیونر استفاده می کنند. سکسیونر به صورت اتوماتیک جریان الکترکی را به ترتیبی که تعیین شده است، در دستگاه ها خاموش و روشن می کنند و  در نتیجه جلوگیری می کند از حوادث الکتریکی که ممکن است رخ دهد.

به معنای دیگر سیستم هایی که جریانی ندارند را این سکسیونر ها قطع و وصل می کنند. جلوگیری از برق گرفتگی، دلیل اصلی به کارگیری این تجهیز از انواع کلید اتوماتیک است.

7. دژنکتور

به صورت اتوماتیک به عنوان محافظ های اضافی در برابر فشار های بالای جریان الکتریکی، از دژنکتور استفاده می شود. برای جلوگیری از خرابی ناشی از نوسانات ولتاژ در دستگاه های الکتریکی و یا ناشی از جریان های بیش از حد مجاز، از این دستگاه استفاده می کنند.

چرا کلید اتوماتیک حساسیت بالایی دارد؟

از جمله دلایلی که می تواند باعث شود که کلید های اتوماتیک کمپت حساس ساخته شوند و مجبور به واکنش نشان دادن شوند، ایجاد جریان هجومی در شبکه است. اصافه بار های غیر معقول در سیستم، اتصال کوتاه و اتصال دو فاز از دیگر دلایلی می تواند باشد که باعث به وجود آوردن جریان های هجومی و افزایش آن ها در کسری از ثانیه است.

تفاوت کلید اتوماتیک با کلید مینیاتوری

تفاوت کلید اتوماتیک و کلید مینیاتوری چیست؟ به قطع کننده جریان های مینیاتوری، کلید های مینیاتوری می گویند. این کلید ها یک نوع قطع کننده اضافه جریان بار و جریان اتصال کوتاه هستند و برای محافظت از مدار ها استفاده می شوند.

کلید اتوماتیک هم یک قطع کننده اتصال کوتاه و جریان های زیاد است. در انواع کلید اتوماتیک جریان قطع متفاوت و هر کدام در یک محدوده مشخص قابل تنظیم می باشند. من باب این حرف، کلید های اتوماتیک تا جریان های 1600 آمپر ساخته می شوند، اما کلید های مینیاتوری تا حداکثر جریان تا 63 آمپر ساخته می شوند و می شود قطع آن را تنظیم کرد.

از تفاوت های دیگر بین این دو کلید، رابطه با منحنی تیپ یا عملکرد آن ها است. کلید ها مینیاتوری در تیپ های مختلف ساخته می شوند ولی کلید های اتوماتیک اصولا با تیپ C به بازار عرضه می شوند.

نتیجه گیری

در این مقاله در ارتباط با انواع کلید اتوماتیک آشنا شید و متوجه شدید که انواع این کلید چه ویژگی ها و قابلیت ها دارند و شما در زمان تهیه این محصولات به چه نکاتی توجه لازم را داشته باشید تا بتوانید بهترین انتخاب را برای کارتان داشته باشید. کلید های اتوماتیک در برند های و مدل های متفاوت تولید می شوند و در نهایت استفاده از کلید اتوماتیک امری ضروری می باشد.